Rapan - Mae hwn yn folysg gastropod rheibus, sy'n eithaf eang ar arfordir y Môr Du. Rhennir y rhywogaeth hon yn sawl isrywogaeth, ac mae gan bob un ohonynt nodweddion unigryw allanol nodweddiadol a rhanbarth cynefin ar wahân. Heddiw, mae rapan yn cael ei ddal fel cynnyrch bwyd. Mewn rhai rhanbarthau, fe'i hystyrir yn ddanteithfwyd arbennig. Dim ond cig gwyn sy'n cael ei fwyta - hynny yw, ei goes gyhyrog. Mae gan bron pawb sydd erioed wedi gwyliau ar arfordir y Môr Du gregyn o wely'r môr fel cofrodd gartref.
Tarddiad y rhywogaeth a'r disgrifiad
Llun: Rapan
Mae Rapans yn perthyn i deyrnas yr anifeiliaid, y math o folysgiaid, y dosbarth gastropodau, y teulu muricida, genws rapana. Mae gwyddonwyr yn dadlau bod molysgiaid cigysol modern yn tarddu o rapans y Dwyrain Pell, a oedd yn byw yn y rhan fwyaf o ddyfroedd Môr Japan. Fe'u darganfuwyd gyntaf ym 1947 ym Mae Tsemesskaya yn ninas Novorossiysk.
Fideo: Rapan
Mae Ichthyolegwyr yn awgrymu, tua blwyddyn ynghynt, fod llong a oedd yn mynd trwy fae neu borthladd y Dwyrain Pell wedi gludo cydiwr y molysgiaid hwn i un o'r ochrau, ac ynghyd â'r llong symudodd i'r Môr Du. I ddechrau, roedd y rhywogaeth hon o folysgiaid yn byw yn unig ym Mae Peter the Great, a oedd yn cynnwys arfordir Môr Okhotsk, arfordir gorllewinol y Cefnfor Tawel, Môr Japan, a rhanbarthau Dwyrain Pell Ffederasiwn Rwsia. Mewn sawl rhanbarth, roedd y cynrychiolydd hwn o fflora a ffawna morol yn wrthrych pysgota ar raddfa arbennig o fawr.
Ar ôl i'r math hwn o folysgiaid fynd i mewn i fasn y Môr Du, ymledodd yn gyflym iawn i lawer o ranbarthau: Sevastopol, Bae Cosac, Môr y Canoldir, Môr y Gogledd. Ar y dechrau, nid oedd pobl yn gwybod beth i'w wneud â'r boblogaeth o drigolion morol sy'n tyfu'n gyflym, ond yn raddol fe wnaethant ddysgu sut i wneud cofroddion hardd nid yn unig o rapa, ond hefyd i baratoi campweithiau coginiol go iawn ohonynt.
Ymddangosiad a nodweddion
Llun: Sut olwg sydd ar rapan
Mae gan Rapan strwythur sy'n nodweddiadol ar gyfer cynrychiolwyr y grŵp hwn o fywyd morol. Mae ganddo gorff meddal a chragen sy'n ei amddiffyn. Mae'r gragen braidd yn fyr, ar ffurf sffêr, gyda chyrl bach. Gall lliw y gragen fod yn amrywiol iawn: o llwydfelyn, brown golau, i dywyll, byrgwnd, neu bron yn ddu. Mae asennau ymwthiol ar ei wyneb cefn. Mae gan yr asennau troellog streipiau neu blotches tywyll. O'r tu mewn, mae'r gragen yn amlaf yn oren llachar, bron yn oren mewn lliw.
Mae gan y gragen swyddogaeth amddiffynnol ac mae'n atal niwed i gorff meddal y molysgiaid. Yn ychwanegol at y tiwbiau, mae gan y gragen bigau bach. Gall maint y corff a'r cregyn mewn gwahanol unigolion amrywio. Yn fwyaf aml, mae'n dibynnu ar oedran yr unigolyn. Mae rhywogaethau'r Dwyrain Pell yn cyrraedd maint 18-20 centimetr tua 8-10 oed, mae gan folysgiaid y Môr Du hyd corff o 12-14 centimetr. Mae'r fynedfa i'r tŷ yn eithaf eang, wedi'i orchuddio â math o gaead. Os yw'r rapana yn synhwyro dynesiad perygl, mae'n cau'r drysau'n dynn, gan gau yn y tŷ.
Ffaith ddiddorol: Mae gan y cynrychiolwyr hyn o'r fflora a ffawna morol chwarren arbennig sy'n cynhyrchu ensym lliw lemwn. Wedi'i ryddhau i'r amgylchedd allanol, mae'n adweithio ag ocsigen, ac o ganlyniad mae'n caffael lliw porffor llachar. Yn yr hen amser, roedd y lliw hwn yn arwydd o bwer a mawredd.
Mae Rapana yn wahanol i ysglyfaethwyr eraill gan bresenoldeb tafod miniog, sy'n cyflawni swyddogaeth dril yn ymarferol, gan ddrilio trwy gregyn molysgiaid, sy'n ffynhonnell fwyd. Mae'r gragen, ynghyd â'r molysgiaid, yn tyfu trwy gydol oes gyfan y molysgiaid, ar wahanol gyfnodau mae'n arafu'r gyfradd twf, yna'n ei chynyddu eto.
Ble mae rapan yn byw?
Llun: Rapan y Môr Du
Mae Rapana yn byw ym mharth arfordirol gwahanol gyrff dŵr. Mae rhanbarth eu cynefin yn gorchuddio ardal hyd at 40-50 metr o'r morlin. Mae moroedd y Dwyrain Pell yn cael eu hystyried yn famwlad hanesyddol y molysgiaid. Yng nghanol yr 20fed ganrif, fe'u dygwyd i diriogaeth y Môr Du, lle ymledasant yn gyflym.
Rhanbarthau daearyddol cynefin molysgiaid:
- Rhanbarthau Dwyrain Pell Ffederasiwn Rwsia;
- Môr Okhotsk;
- Môr Japan;
- Arfordir Gorllewin y Môr Tawel;
- Arfordir y Môr Du yn Sevastopol;
- Kherson;
- Gweriniaeth Abkhazia;
- Môr y Canoldir;
- Bae Chesapeake;
- Genau Afon Uruguay;
- Rhanbarthau de-ddwyreiniol arfordir De America.
Mae'r Môr Du yn cael ei wahaniaethu gan yr amodau cynefin mwyaf ffafriol ar gyfer y cynrychiolwyr hyn o folysgiaid. Mae'r lefel halltedd ofynnol a digon o gyflenwad bwyd. Mae poblogaethau llai niferus o folysgiaid i'w cael ym moroedd Adriatig, Gogledd, Marmara. Yn y Môr Du, nifer y rapana yw'r uchaf oherwydd absenoldeb gelynion naturiol sy'n rheoli nifer y bywyd morol mewn ffordd naturiol. Nid yw Rapana yn wahanol o ran gofynion llym ar gyfer amodau byw. Nid yw'n dewis y rhanbarth preswyl ar gyfer cyfansoddiad y dŵr na'i ansawdd. Maent yn teimlo'n gyffyrddus ar bridd tywodlyd ac ar garreg.
Nawr rydych chi'n gwybod ble mae'r rapan i'w gael. Gawn ni weld beth mae'r molysgiaid yn ei fwyta.
Beth mae rapan yn ei fwyta?
Llun: Rapan yn y môr
Mae Rapan yn ysglyfaethwr wrth natur. Mae'n edrych ar fathau eraill o fywyd morol. Ar gyfer hyn mae ganddyn nhw iaith galed, bwerus a chaled iawn. Gyda'i help, mae'r molysgiaid yn drilio twll yn y gragen yn hawdd ac yn bwyta corff fflora a ffawna morol. Mewn rhai achosion, nid yw'r molysgiaid hyd yn oed yn trafferthu gwneud twll yn y gragen, ond yn syml mae'n agor y gragen gyda chymorth coes gyhyrog, yn rhyddhau gwenwyn ac yn bwyta ei chynnwys. Ar hyn o bryd, mae nifer y rapans yn cynyddu'n gyflym, yn enwedig yn y Môr Du. Yn ymarferol nid yw Rapana yn ofni unrhyw un, ac eithrio sêr y môr, sy'n fygythiad gwirioneddol iddi.
Beth sy'n gwasanaethu fel sylfaen porthiant:
- wystrys;
- cregyn bylchog;
- cramenogion bach;
- crancod marmor, cerrig;
- cregyn gleision;
- cregyn bylchog;
- gwahanol fathau o folysgiaid.
Mae sbesimenau ifanc o rapana yn setlo i'r gwaelod ac yn bwydo ar blancton am y tro cyntaf ar ôl ei eni. Mae gan y molysgiaid bedwar pâr o tentaclau. Dau bâr o belenni llygaid a dau bâr o rai anterior. Maent yn cyflawni'r swyddogaeth cyffwrdd ac yn helpu i ddod o hyd i fwyd. Gyda'u help, maent yn cydnabod y cynrychiolwyr hynny o fflora a ffawna morol, y gallant eu bwyta ac na allant.
Nodweddion cymeriad a ffordd o fyw
Llun: Shell Rapan
Mae'r rhan fwyaf o unigolion yn byw ar ddyfnder o tua 40-50 metr. Mae coes cyhyrol yn eu helpu i symud ar hyd y gwaelod neu unrhyw arwyneb arall. Yn fwyaf aml, maent wedi'u gosod ar greigiau neu ar y gwaelod ac yn treulio'r rhan fwyaf o'u hamser yn y sefyllfa hon. Mae molysgiaid yn tyfu ac yn datblygu'n gyflym iawn. Ar ôl i'r larfa droi yn rapans oedolion go iawn, maen nhw'n troi'n ysglyfaethwyr go iawn. Oherwydd presenoldeb tafod caled, gallant fwyta unrhyw beth a all fod yn fwytadwy ar eu cyfer. Nid yw cregyn caled yn rhwystr iddynt.
Mae molysgiaid yn greaduriaid eithaf araf a dibriod. Mae'n symud ar hyd y ddaear gyda chymorth aelod cyhyrog, gan blygu'r clawr mynediad yn ôl. Mae rhan pen y molysgiaid mewn cyflwr gweithredol yn gyson, gan droi at ble mae'r cerrynt yn dod ag arogleuon bwyd posib. Nid yw cyflymder symud oedolion ar gyfartaledd yn fwy na 20 centimetr y funud.
Mewn cyflwr tawel, cyflymder symud yw 10-11 centimetr y funud. Mae molysgiaid yn cael eu cyflymu amlaf at ddibenion cael bwyd. Mae ocsigeniad yn digwydd trwy hidlo dŵr y môr. Gwneir anadlu trwy'r ceudod cangenol presennol. Disgwyliad oes cyfartalog y math hwn o folysgiaid yw 13-15 mlynedd.
Strwythur cymdeithasol ac atgenhedlu
Llun: Rapan yn y Môr Du
Mae Rapans yn greaduriaid esgobaethol. Yn ymarferol nid oes gan unigolion o'r rhyw fenywaidd a gwrywaidd unrhyw wahaniaethau allanol amlwg. Yn ystod y tymor bridio, mae molysgiaid yn ymgynnull mewn grwpiau bach, y mae eu nifer yn cyrraedd 20-30 o unigolion. Yn eu plith mae unigolion o ryw gwrywaidd a benywaidd. Mae'r tymor bridio yn ail hanner yr haf - diwedd mis Gorffennaf, Awst. O ddechrau mis Medi, mae nifer y cydiwr yn gostwng yn sylweddol, ac mae'r cyfnod bridio yn dod i ben yn raddol.
Mae molysgiaid yn greaduriaid eithaf toreithiog. Mae un fenyw aeddfed yn rhywiol yn dodwy tua 600-1300 o wyau. Mae'r wyau mewn capsiwlau arbennig sy'n glynu wrth lystyfiant dyfrol, riffiau cwrel, a gwrthrychau eraill ar wely'r môr. Hyd yn oed yn y capsiwl, mae'r rapana yn dechrau dewis naturiol, pan fydd yr unigolion mwyaf pwerus yn goroesi. Mae'r rhai mwyaf hyfyw yn y broses o fodolaeth yn y bag capsiwl yn bwyta congeners llai a gwannach. Oherwydd hyn, maent yn goroesi ac yn ennill cryfder.
Gan adael y bag capsiwl, mae'r rapans bron yn setlo i wely'r môr ac yn dechrau arwain ffordd o fyw sy'n union yr un fath â ffordd oedolion. Maent yn arwain ffordd o fyw annibynnol ac yn cael eu bwyd eu hunain. Plancton morol yw'r brif ffynhonnell fwyd yn bennaf.
Gelynion naturiol y rapana
Llun: cragen Rapana
Yn ymarferol nid oes unrhyw greaduriaid yn y môr a fyddai'n bwydo ar rapan. Yr unig greadur sydd wir yn fygythiad i bysgod cregyn yw'r sêr môr. Fodd bynnag, mae nifer prif elynion y molysgiaid wedi gostwng i'r eithaf yn ddiweddar. Yn hyn o beth, nid yn unig mae nifer y molysgiaid wedi cynyddu, ond mae ansawdd dŵr y môr wedi dirywio'n sylweddol hefyd.
Mae hyn oherwydd y ffaith bod pysgod cregyn mewn sawl rhanbarth o'u cynefin bron wedi dinistrio rhywogaethau eraill o folysgiaid. Yn y Môr Du, mae'r broblem hon yn dod yn fwy a mwy byd-eang. O bryd i'w gilydd, mae'r math hwn o ysglyfaethwr yn cael ei ddal mewn niferoedd mawr. Ond nid yw hyn yn cael unrhyw effaith ar gyfanswm poblogaeth y pysgod cregyn.
Mewn rhai lleoedd, mae rapanas yn ffynhonnell fwyd i grancod y Môr Du, sy'n eu bwyta'n hawdd, er gwaethaf yr amddiffyniad trwchus, dibynadwy ar ffurf cragen amddiffynnol. Mewn rhanbarthau lle mae nifer y cimwch yr afon yn eithaf uchel, mae poblogaethau o folysgiaid cigysol yn gostwng yn raddol yn y niferoedd. Mae sŵolegwyr hefyd yn dadlau bod nifer y molysgiaid yn gostwng yn raddol yn nhiriogaeth Dwyrain Pell Rwsia oherwydd oeri a newid sydyn mewn amodau hinsoddol. Nid oes gan Rapan unrhyw elynion naturiol eraill a rhesymau dros y dirywiad yn y boblogaeth.
Poblogaeth a statws y rhywogaeth
Llun: Sut olwg sydd ar rapan
Heddiw, mae poblogaeth Rapan yn niferus iawn. Gwelir y boblogaeth fwyaf o folysgiaid yn y Môr Du. Ysgarodd y swm hwn o'r cynrychiolwyr hyn o fflora a ffawna morol oherwydd y dirywiad cyflym yn nifer y sêr môr. Mae'r twf yn nifer y rapan yn cael effaith negyddol ar amrywiaeth fflora a ffawna yn y rhanbarthau hynny lle mae ei niferoedd yn arbennig o uchel.
Mewn rhai lleoedd, cafodd poblogaethau rhai molysgiaid eu difodi bron yn llwyr gan rapa. Effeithiodd hyn yn negyddol ar burdeb y dŵr yn y môr, wrth i rai o'r rhywogaethau diflanedig hidlo dŵr y môr, gan ei basio trwyddynt eu hunain. Fodd bynnag, ynghyd â'r niwed diymwad y mae pysgod cregyn yn ei wneud, maent hefyd yn darparu buddion.
Rapan yn aml yn defnyddio cragen wedi'i gadael fel ei dŷ. Yn ogystal, mae pysgod cregyn yn aml yn cael eu dal er mwyn cael abwyd ar gyfer pysgota llwyddiannus. Mae'r goes clam cyhyrol yn ddanteithfwyd gwerthfawr y mae galw mawr amdano ymhlith cogyddion proffesiynol ledled y byd. At y diben hwn, mae pysgod cregyn yn aml yn cael eu dal, ac mewn rhai rhanbarthau hyd yn oed ar raddfa ddiwydiannol. Mae llawer o gogyddion blaenllaw o bob cwr o'r byd yn prynu pysgod cregyn i baratoi campweithiau coginiol go iawn. Ar yr arfordir, yng nghynefin molysgiaid, mae yna siopau cofroddion lle gallwch brynu cregyn o wahanol feintiau a lliwiau. Fodd bynnag, nid yw hyn mewn unrhyw ffordd yn effeithio ar boblogaeth rhy fawr yr ysglyfaethwr.
Dyddiad cyhoeddi: 07/24/2019
Dyddiad wedi'i ddiweddaru: 09/29/2019 am 19:52